Pisana kulturna baština Srbije uskoro bi mogla da postane dostupnija istraživačima, studentima i široj javnosti, ali i vidljivija sistemima veštačke inteligencije. Nova platforma LORYA pretvara štampane izvore u čist digitalni tekst i otvara prostor da srpski jezik i druga manje zastupljena jezička građa dobiju mesto u savremenim tehnološkim tokovima.
Nova platforma LORYA predstavljena je kao alat koji štampane izvore od kulturnog i istorijskog značaja pretvara u čist, digitalno čitljiv tekst. Reč je o rešenju namenjenom digitalizaciji knjiga, časopisa, novina i rukopisa, kako bi takva građa postala dostupnija za istraživanje, učenje i razvoj novih digitalnih alata.
Poseban značaj platforme je u tome što omogućava da srpski jezik i druga manje zastupljena jezička građa budu uključeni u razvoj veštačke inteligencije, umesto da ostanu van glavnih tehnoloških tokova.
Rezultat saradnje domaćih i međunarodnih partnera
Platformu su razvili UNDP, Matematički institut SANU i Narodna biblioteka Srbije, uz podršku vlada Francuske i Japana. Prema navodima UNDP-a, LORYA je osmišljena tako da olakša obradu složenih istorijskih dokumenata, uključujući rukopise, više pisama i nestandardne prelome teksta.
LORYA nije zamišljena kao alat za prevođenje, već kao platforma koja postojeću pisanu baštinu pretvara u mašinski čitljiv tekst, pogodan za pretragu, analizu i dalju upotrebu u razvoju jezičkih modela. UNDP navodi da će alat biti objavljen kao rešenje otvorenog koda i registrovan kao digitalno javno dobro, kako bi mogao da se koristi i prilagođava i van Srbije.
To znači da bi i građa koja je do sada bila teško pretraživa ili praktično nevidljiva u digitalnom okruženju mogla da dobije novu upotrebnu vrednost.
