(VIDEO) Đerdap na svetskoj listi UNESKO

0

Odlukom Izvršnog saveta Organizacije Ujedinjenih nacija za obrazovanje, nauku i kulturu – UNESKO područije Ðerdap je upisano na listu Unescoglobal geoparks i proglašen prvim geoparkom u Srbiji.

Na plenarnom zasedanju Izvršnog saveta Uneska od 10. jula 2020. godine, potvrđena je odluka Saveta Uneska za globalne geoparkove o izboru Geoparka Ðerdap za jednog od 15 novih geoparkova u svetu, navodi se u saopštenju Ministarstva za zaštitu životne sredine.

Geoparkovi su jedinstvena, geografski celovita područja koja se odlikuju lokalitetima i pejzažem od međunarodnog geološkog značaja, ali istovremeno i izuzetnim prirodnim i kulturnim nasleđem.

Geopark Ðerdap se prostire na površini od 1.330 km2, obuhvatajući izvanredne lokalitete i fenomene geološkog karaktera.

Najupečatljiviji prirodni fenomen u Geoparku je Ðerdapska klisura koja je, sa dužinom od preko 100 kilometara, ujedno i najduža klisura u Evropi.

Sastoji se od četiri manje klisure i tri kotline: Golubačka klisura, Ljupkovska kotlina, klisura Gospođin Vir, Donjomilanovačka kotlina, Kazanska klisura, Oršavska kotlina i Sipska klisura.

Područje Ðerdapske klisure, najduže klisure probojnice u Evropi, odlikuje se složenim reljefom sa mrežom klisura, kanjona i dubokih uvala, ali sadrži lokalitete i segmente koji predstavljaju značajna svedočanstva o geološkom i geomorfološkom razvoju Zemlje.

Zato ne čudi prisustvo brojnih kraških pojava, lokaliteta geološkog karaktera koji predstavljaju zaštićena područija.

Tu su spomenici prirode „Prerasti u kanjonu Vratne“, „Prerast Šuplja stena“, „Tunelska pećina Prerast u kanjonu Zamne“ i „Blederija“.

Posebnu pažnju privlače i zaštićena područja od lokalnog značaja poput spomenika prirode „Rajkova pećina“, „Bigrena akumulacija kod manastira Tumane“ i „Bigrena akumulacija Beli Izvorac“ koja su, pored područja Nacionalnog parka Ðerdap obuhvaćena Geoparkom.

Zbog specifičnog geografskog položaja, blage klime i raspoloživih, raznolikih prirodnih resursa, ovo područje je bilo milenijumsko naselje nekoliko civilizacija, koja datiraju iz vremena mezolita, eneolita, kao i iz rimskog, vizantijskog i turskog perioda, a tu su i tradicionalne kuće, crkve i manastiri.

Proglašenje područja Ðerdapske klisure i njenog zaleđa – delova planinskih masiva Kučaj i Miroč, za prvo područje u Srbiji koje upisano na listu UNESKO Globalna mreža geoparkova, rezultat je višegodišnjeg rada i angažovanja državnih organa i stručnjaka.

Ministarstvo zaštite životne sredine je 2014. godine pokrenulo inicijativu za uspostavljanje geoparkova u Republici Srbiji.

Krajem 2015. godine formiran je Radni tim za uspostavljanje geoparka Ðerdap, koji je u skladu sa Operativnim uputstvom UNESCO Global Geopark Network uradio aplikacioni dosije, koji je preko Nacionalne komisije za saradnju sa UNESCO dostavljen Sekretarijatu UNESCO Global Geoparks.

Geopark Ðerdap je uspostavljen na osnovu Sporazuma o saradnji između Ministarstva zaštite životne sredine, Zavoda za zaštitu prirode Srbije, JP „Nacionalni park Ðerdap“ i opština Golubac, Majdanpek, Kladovo i Negotin, kojim je predviđeno da JP „NP Ðerdap“ bude nosilac aktivnosti Geoparka.

Proglašenjem Geoparka Ðerdap, stvoreni su uslovi za razvijanje praksi i modela za jedinstveno povezivanje zaštite geološkog nasleđa i regionalnog održivog ekonomskog razvoja ovog područja.

Proširenjem liste sa novih 15 geoparkova u svetu, danas je u globalnu mrežu geoparkova upisano 161 područje od izuzetnog međunarodnog geološkog značaja koje se prostire u 44 zemlje.

POSTAVI ODGOVOR

Molimo unesite svoj komentar!
Molimo, unesite svoje ime